Uluslararası dijital turizm ve konaklama platformlarının Türkiye’deki operasyonlarını düzenlemeye yönelik hazırlanan yeni yasa taslağı, sektörde tartışmalara neden oldu. "Yabancı Dijital Konaklama Platformlarının Yurt İçinde Elektronik Ortamda Gerçekleştirdikleri Faaliyetlerinin Düzenlenmesine ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Taslağı" adıyla anılan bu düzenlemenin, önümüzdeki günlerde Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne (TBMM) sunulması bekleniyor. Booking.com, Expedia ve Trip.com gibi tanınmış uluslararası platformların Türkiye'deki faaliyetlerinin kapsamını belirleyen yasa taslağına, Türkiye Seyahat Acenteleri Birliği (TÜRSAB) ve Türkiye Otelciler Birliği Federasyonu (TÜROFED) olumlu ve olumsuz çeşitli tepkiler gösterdi.
TÜROFED'in Endişeleri
TÜROFED Başkanı Erkan Yağcı, yaptığı değerlendirmelerde, yasa taslağının getireceği değişikliklerin turizm sektörüne olumsuz etkileri olabileceği konusunda uyarıda bulundu. Yağcı, "Eğer Türk vatandaşlarına kapalı, fakat rakip destinasyonlara açık bir dijital pazar oluşturulursa bu durum, Türkiye'nin turizm sektörü açısından kayıplara yol açacaktır" ifadelerini kullandı. Kendileri tarafından dijital platformların değil, adil rekabet koşulları ile düzenlenmelerinin desteklendiğini belirten Yağcı, "Dijital dağıtım kanallarının lisans, yerel temsilcilik ve vergi gibi yükümlülükler getirmesi gerektiğini düşünüyoruz" dedi.
Asimetrik Durumun Etkileri
Yağcı, Türk vatandaşlarının dünyaca ünlü konaklama platformlarından rezervasyon yapabilme yetkisinin kısıtlanmasının, özellikle yurt dışındaki destinasyonlara yönelik artan bir talep yarattığını dile getirdi. Almanya'dan gelen bir turistin, Antalya’daki bir otele kolayca rezervasyon yapabilmesi ancak bir Türk vatandaşının aynı platformdan Türkiye’deki otellere rezervasyon yapamamış olmasının büyük bir çelişki olduğunu vurguladı. Bu asimetrik durum, iç talebin rakip ülkelere yönlendirilmesine neden olduğunu belirten Yağcı, hem Türk vatandaşı hem de Türk otelcisi açısından zarar verici bir durum oluşturduğunu anlattı.
İç Pazarın Yönlendirilmesi
Erkan Yağcı, mevcut yasakların süregeldiği müddetçe Türk tüketicilerinin harcamalarını komşu ülkelerin turistik bölgelerine yönlendirdiğini kaydetti. Bu durumun, Türk otelcilerinin iş yapma potansiyeline zarar verdiğini ifade eden Yağcı, "Düzenin devamı, sadece rakip destinasyonların faydasına hizmet etmektedir. Türk vatandaşlarının kendi ülkelerini dijital ortamlarda keşfetme hakkının kısıtlanması, Türkiye’nin uluslararası turizm hedefleriyle de çelişkili bir durum yaratmaktadır" diye konuştu.
Uluslararası Platformların Önemi
Alanya Turistik İşletmeciler Derneği (ALTİD) Başkanı Cem Özcan ise, uluslararası rezervasyon platformlarının Türkiye’de yeniden faaliyet göstermesinin sektörde önemli bir gelişme olduğunu belirtmiştir. Özcan, dijital rezervasyon kanallarının seyahat planlamasında kritik bir rol oynadığını vurgulayarak, "Booking.com gibi platformların Türkiye'de varlık göstermesi, ülkemizin uluslararası görünürlüğünü artıracak" dedi. Bu tür düzenlemelerin Türkiye’nin rekabet gücüne olumlu katkı yapacağını belirten Özcan, turizm sektörünün sürdürülebilir büyümesi için global platformlarla iş birliklerinin önemine değindi.
TÜRSAB Başkanı Firuz Bağlıkaya, uluslararası dijital turizm ve konaklama hizmeti veren platformların Türkiye'deki faaliyetlerini düzenleyen yasa taslağının önümüzdeki günlerde Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne sunulacağını ifade etti. Taslağın, yurt içindeki dijital turizm platformlarına bazı ayrıntılı avantajlar sunması bekleniyor. Bu durumun, yerli ve milli seyahat acenteleri açısından ciddi zararlar vereceği konusunda uyarıda bulundu.
Dijital Platformların Tehlikesi
Bağlıkaya, yasalaşacak olan bu taslağın, yabancı dijital konaklama platformlarına sağladığı ayrıcalıklarla yerel turizmcilerin büyük bir darbe alacağını dile getirdi. Türkiye’deki seyahat acenteleri ve turizm sektörü çalışanları için bu durumun uzun vadede ciddi ekonomik sıkıntılara neden olabileceğini belirtti. Yabancı firmaların sektördeki yoğun etkisinin, piyasanın dengelerini bozacağını ve özellikle yerel oyuncuların rekabet edebilme yeteneklerini sınırlayacağını vurgulayan Bağlıkaya, bu durumun hem ekonomik hem de yapısal anlamda olumsuz sonuçlar doğurabileceğini ifade etti.
"Yerli ve Milli Olanı Desteklemeliyiz"
TÜRSAB Başkanı, dijitalleşmenin sektörde önemli bir yer tuttuğunu kabul etmekle birlikte, bunun yerli ve milli seyahat acenteleri arasındaki eşit rekabet şartlarını olumsuz etkileyecek şekilde yapılmasına karşı olduklarını kaydetti. "Türkiye için turizm, yalnızca madde olarak değil, stratejik bir sektör olarak da büyük bir öneme sahiptir. Bu nedenle sektörün ana oyuncularının yerli ve milli olması şart” diye devam etti. Ayrıca, böyle bir düzenlemenin yerel seyahat acentelerini zayıflatacağını ve tüketici haklarını da tehdit altına alacağını belirtti.
