Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, Ayasofya-i Kebir Camii Şerifi'ndeki restorasyon faaliyetlerini yerinde değerlendirmek üzere ziyaret gerçekleştirdi. Ersoy, “Fatih'in emanetini tarihinin en kapsamlı restorasyonuna aldık.” sözleriyle çalışmalara dair bilgiler vererek, dört aşamadan oluşan restorasyon sürecinin üç etabının tamamlandığını, minareler, kubbe ve mozaiklerin yer aldığı ikinci aşamanın ise devam ettiğini duyurdu. Bakan, yürütülen bu projelerin milletin kültürel mirasına olan bağlılığının bir göstergesi olduğunu ifade etti.
Restorasyon Sürecinin Önemi
Ersoy, Ayasofya gibi tarihi bir mirasa sahip çıkmanın ve onu gelecek nesillere ulaştırmanın son derece önemli olduğunu vurguladı. Kendisi ayrıca, arkeolojik kazılardan restorasyon çalışmalarına kadar birçok kültürel varlığın kapsamlı bakım ve onarımdan geçtiğini belirtti. Ayasofya'nın restore edilme sürecinin sadece bir bina yenileme çalışması olmadığını; aynı zamanda geçmişle gelecek arasında bir köprü kurulması anlamına geldiğini dile getirdi. Bakan, bu süreçte yapılan çalışmaların, sadece estetik değil, aynı zamanda yapısal açıdan da gerekli olduğunun altını çizdi. Tarihi eserlerin korunması ve restorasyonu, kültürel miras bilincinin yaygınlaşmasına katkı sağlarken, geçmişin izlerini günümüzle buluşturma işlevi görüyor.
Dört Etaplı Restorasyon Projesi
Mehmet Nuri Ersoy, Ayasofya için geliştirilen restorasyon projelerinin son derece kapsamlı ve bütüncül olduğunu ifade etti. Restorasyon sürecinin ilk aşamasında, güney cephe bahçesindeki türbelerde gerçekleştirilen bakım ve onarımlar dikkat çekiyor. III. Mehmet, II. Selim, III. Murat ve şehzadeler türbelerindeki kubbelerin kurşun kaplamaları yenilendi ve yapısal dayanıklılığı artırmak için yerel onarımlar yapıldı. Aynı zamanda caminin güneybatı köşesindeki abdest alma kısmında yapılan düzenlemelerle, bu alanın işlevi artırıldı. İkinci etaba geçişte ise, kuzey, güney ve doğu cephelerinde temizlik ve raspa işlemleri yoğun bir şekilde devam ediyor. Bakan Ersoy, bu süreçlerin yapının uzun ömürlü olması adına büyük önem taşıdığını da sözlerine ekledi.
Minare ve Kubbe Güçlendirme Çalışmaları
Ayasofya'nın kuzeydoğu minaresindeki güçlendirme projeleri de dikkat çeken bir başka noktayı oluşturuyor. Bakan Ersoy, burada yapılan süreçlerin statik hesaplamalar ve analizler ışığında gerçekleştirildiğini belirtti. Minaredeki imalatlar, güçlendirme yöntemleriyle birleşerek tarihi yapının depreme karşı dayanıklılığını artırmayı hedefliyor. Bakan, bu kapsamda minarenin belirli kısımlarının kontrollü olarak sökülmesine karar verildiğini, paslanmaz çelik plakalar ve rod sistemleri ile yapının sağlamlığını artırmaya yönelik uygulamalar gerçekleştirildiğini açıkladı. Ayrıca, ana kubbe üzerindeki güçlendirme uygulamaları da dış yüzeyden başlayarak bütünleşik bir şekilde yürütülecek.
Mekânda İbadet ve Restorasyon Beraber Yürütülüyor
Ayasofya Camii'nde ibadet ve restorasyon çalışmalarının eş zamanlı olarak yürütülmesine olanak sağlamak için çelik platform sistemlerinin inşa edildiğini belirten Bakan Ersoy, bu sistem sayesinde mevcut mozaiklerin güvenliği açısından önemli adımlar atıldığını ifade etti. Lazer tarama yöntemiyle kubbe içindeki mozaiklerin mevcut durumu kaydedilmiş ve çeşitli onarımlar için gerekli belgeler hazırlanmıştır. Bakan, bu süreçte yapılan her müdahalenin fotoğrafik belgeleme yöntemiyle kayıt altına alındığını ve yapı izleme sisteminin de aktif hale getirildiğini duyurdu.
Galeri Katı ve Altyapı Çalışmaları
Üçüncü etap restorasyon çalışmaları tamamlanarak galeri katı ziyarete uygun hale getirildi. Ziyaretçi giriş düzenlemeleri, temizlik ve konservasyon işleri yapılmış; giriş rampaları ile geçici tünellerin inşası başarıyla gerçekleşmiştir. Eski özgün korkulukların güçlendirilmesi, camların yenilenmesi ve güvenlik altyapısının kurulması gibi adımlar da atılmıştır. Dördüncü aşamada, güvenlik sistemleri yenilendi ve iç akustik kaplama çalışmaları yapıldı. Bakan Ersoy, bu çalışmaların Ayasofya'nın hem kültürel hem de mimari değerlerini koruma amacını taşıdığını vurguladı.
Yer Altındaki Restorasyon Çalışmaları
Restorasyon faaliyetlerinin sadece üst yapıda değil, yer altındaki yapılar üzerinde de sürdürüldüğünü belirten Bakan Ersoy, kuzey avluda yapılan kazı çalışmalarının önemli bir yer tuttuğunu ifade etti. Burada yapılan temizlik işlemlerinin büyük bir bölümünün tamamlandığını ve yer altındaki yapılarla ilgili belgelerin düzenlendiğini belirtti. Özellikle, Vezir Bahçe ile Batı Bahçe'de yapılan çalışmalarla, tarihi dokunun korunmasına yönelik önemli ilerlemeler kaydedilmektedir. Gerekli kazı çalışmaları ve yapısal hasarların giderilip, güvenlik önlemlerinin artırılması için de gereken adımlar atılmaktadır.
Bakan Ersoy, Ayasofya'daki restorasyon çalışmalarının hedefinin tüm nesillere bu eşsiz mirası ulaştırmak olduğunun altını çizdi. "Fatih'in emanetini tarihinin en kapsamlı restorasyonuna aldık." diyerek, bu sürecin hem ulusal hem de uluslararası düzeyde önemli bir yere sahip olduğunu belirtti. Ayasofya'nın hem ibadet yeri olarak hem de kültürel miras olarak değerinin artırılmasını sağlayacak olan bu çalışmaların, gelecekte de devam etmesi bekleniyor.
