Bursa'nın İznik ilçesindeki kadınlar, 850 metre yükseklikteki bahçelerde yerel ve uluslararası pazarlara yaban mersini satıyor.Bursa'nın İznik ilçesine bağlı Candarlı Mahallesi'nde kurulan kooperatif, 18 kadın üretici tarafından yönetiliyor. Bu kadınlar, 850 metre rakımda büyüyen yaban mersinini başarıyla yetiştirerek hem aile bütçelerine katkı sağlıyor hem de bölge ekonomisini canlandırıyor. Kooperatif, 2022 yılında yaban mersini üretiminde karşılaşılan pazarlama zorluklarını aşmak amacıyla kuruldu ve bu sayede daha geniş pazarlara ulaşma imkanı buldular.
Kadınların Çabası: Tarımda Kadın Emeğinin Görünürlüğü
Kent merkezinde yaşarken, yeniden köylerine dönen kadınlar, yaban mersini üretiminin her aşaması için birbirleriyle işbirliği yapıyor. Dikim, gübreleme, budama, hasat, paketleme ve sevkiyat süreçlerini kendi başlarına yürütüyorlar. Yılda 30 ila 40 ton yaban mersini üreterek, hem yerel pazarın hem de uluslararası müşterilerin ihtiyaçlarını karşılıyorlar. Özellikle İngiltere ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'ne ihracat yapmaları, kooperatifin ulaştığı başarıların bir göstergesi. Tarımda kadın emeğinin önemini vurgulayan bu kadınlar, toplumda olumlu bir değişim yaratıyor.
Organik Üretim ve Eğitim
Kooperatifin başkanı Hülya Can, yaban mersini üretiminin köye dönüşü teşvik ettiğini belirtiyor. Uzun yıllar şehirde yaşayan kadınlar, üretimin başlamasıyla birlikte tekrar köylerine dönmeye başladılar. Can, Bursa İl Tarım ve Orman Müdürlüğü tarafından sağlanan organik üretim eğitimleri sayesinde tarım yöntemlerini geliştirdiklerini ifade ediyor. Ayrıca, kullandıkları gübre ve bitki koruma ürünlerini doğal yöntemlerle kendileri hazırlayarak sağlıklı ve sürdürülebilir bir üretim yapıyorlar.

Soğuk Hava Deposu ile Ürün Koruma
Kadınlar, Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumu'ndan aldıkları destekle birlikte kurulacak bir soğuk hava deposu sayesinde ürünlerini daha uzun süre muhafaza etme imkanına sahip olacaklar. Hülya Can, bu durumun pazarlama açısından önemli katkılar sunacağını vurguluyor. Ayrıca, hasat dönemlerinde çevre mahallelerden gelen mevsimlik işçilere istihdam sağlıyorlar. Kadınların birlikte hareket ettiğinde büyük başarılara imza atabileceğini gösteren bu kooperatif, kadın gücünün toplumsal yaşam üzerindeki olumlu etkilerini kanıtlıyor.
Dayanışma ve Sosyal Etkiler
Kooperatifin üyelerinden Selin Güler, kooperatif içindeki dayanışmanın kendisine örnek olduğunu dile getiriyor. Kadınların artık tarımın her aşamasında aktif rol üzerinde olduklarını anlatarak, bu değişimin kadınların sosyal yaşamına olumlu yansımalarını ifade ediyor. Kadınların traktör kullanmadan gübrelemeye, ulaşımdan hasada kadar her aşamada yer aldıklarını belirten Güler, bu sürecin toplumsal cinsiyet eşitliği açısından ne denli önemli olduğunu vurguluyor.